Smock, Combat, Windproof, MTP (PCS)

4

Kurtki typu smock są charakterystycznym elementem wyposażenia, nieodłącznie kojarzącym się z siłami zbrojnymi Wielkiej Brytanii (i innych krajów Commonwealthu). Smocki towarzyszą brytyjskim żołnierzom oddziałów spadochronowych i specjalnych od czasów II wojny światowej, zmieniały się materiały i kamuflaż, jednak krój modyfikowany był nieznacznie – dość długa, obszerna kurtka z kapturem i znaczną ilością kieszeni pozwalała bez problemów przenosić kompletne wyposażenie survivalowe, umożliwiające przeżycie w sytuacji odłączenia się od sił własnych.

Przez lata stanowiły symbol przynależności do elity wojsk Jej Królewskiej Mości i pożądany obiekt wymiany wśród członków oddziałów innych państw szkolących się z SAS czy Royal Marines. Jako że smocki regulaminowe, choć i tak będące jednym z najlepszych modeli umundurowania, nie zawsze spełniały wymagania użytkowników, naturalnie rozwinął się rynek produktów firm komercyjnych, które oferowały wiele wariacji na temat klasycznej kurtki – z tych najbardziej znanych warto wymienić firmy Arktis oraz SASS. Dopiero od niedawna smocki stały się standardowym wyposażeniem wszystkich brytyjskich żołnierzy, a najnowsza ich wersja, zupełnie odmieniona, pojawiła się wraz z wprowadzeniem systemu wyposażenia Personal Clothing System (PCS), który od lutego 2011 zastępuje wcześniejsze umundurowanie Combat Soldier 95. Co ciekawe, obecnie kurtki smock przeżywają swoisty renesans i stają się coraz bardziej popularne w innych krajach (choćby Francja, Niemcy czy Norwegia), a coraz więcej producentów oferuje ich własne odmiany.

MATERIAŁ

Kurtka uszyta została z gęsto tkanego materiału o gładkim splocie, dla lepszej ochrony przed wiatrem, składającym się z 50% poliestru i 50% bawełny fabrycznie zaimpregnowanego dla zabezpieczenia przed lekkim opadem atmosferycznym – krople perlą się na jego powierzchni zanim wnikną w głąb, więc można je łatwo strząsnąć. Tkanina została również wykończona w technologii obniżającej promieniowanie podczerwone (IRR).

Materiał zadrukowano kamuflażem Multi-Terrain Pattern (MTP), opracowanym przez Crye Precision, na zlecenie brytyjskiego ministerstwa obrony szukającego nowego, jednego i uniwersalnego wzoru maskującego, stanowiącym nieco zmodyfikowaną odmianę kamuflażu Multicam. MTP stanowi mariaż gamy kolorystycznej (siedem barw podstawowych) i efektu przejść tonalnych pomiędzy poszczególnymi barwami zastosowanych w Multicamie, z charakterystycznymi dla dotychczasowego wzoru maskującego DPM i DDPM, plamami. Kompatybilność wzorów jest niemal całkowita – na pierwszy rzut oka nie będzie widać różnicy, jeśli użytkownik będzie nosił spodnie i kurtkę w dwóch wzorach maskujących MC i MTP. Docelowo, uniwersalny MTP ma zastąpić zarówno leśną, jak i pustynną odmianę DPM. Decyzja ta od początku wydawała się być nieco kontrowersyjną, zwłaszcza, że DPM Woodland ma doskonałe właściwości maskujące w terenie zalesionym, szczególnie w lasach europejskich. MTP doskonale sprawdzi się w tych samych miejscach, co Multicam – step, pustynia – i raczej wczesną wiosną, jednak w europejskim lesie nie zapewni tak skutecznego kamuflażu, jak jego poprzednik.

KRÓJ

O ile inne elementy PCS, z którymi mieliśmy okazję się zapoznać, zostały zaprojektowane bezmyślnie i zupełnie niepraktycznie, to smock z systemu wygląda, jakby projektowali go zupełnie inni ludzie. Kurtka jest klasycznie skrojona: bardzo obszerna – przystosowana do noszenia na mundurze lub na ocieplaczu, ale ma to również przełożenie na polepszenie przepływu powietrza – i jest dość długa, sięga bowiem mniej więcej na 3/4 uda. W dole oraz na wysokości pasa wszyte zostały ściągacze z okrągłej gumy ze stoperami, pozwalające lepiej dopasować, szczególnie wyładowaną sprzętem, kurtkę do sylwetki użytkownika. Głównym zapięciem jest dwubiegowy zamek kostkowy marki YKK z tworzywa sztucznego, kryty patką z rzepami, chroniącą go przed uszkodzeniami i zwiększającą ochronę przed wiatrem, na której znajduje się pagon do mocowania stopnia. W maszynkach zamka umieszczono krótkie tasiemki ułatwiające obsługę. Pod nim, znajduje się dodatkowa patka wewnętrzna, zapobiegająca „wciąganiu” materiału przez maszynki. Wewnątrz, w górnej części pleców, wszyta została siatkowa podszewka. Rękawy skonstruowano tak, aby zapewniały dużą swobodę ruchu, natomiast pod pachami wszyto dwubiegowe zamki błyskawiczne służące do wentylacji tułowia. Rękawy, ze wzmocnieniami wszytymi od wewnętrznej ich strony, zakończono mankietami z patkami zapinanym na rzepy.

Jako, że smocki projektowane są do użycia raczej w chłodnym klimacie, wymagany jest w nich dopasowany kołnierz i dobrze funkcjonujący kaptur. W przypadku Smocka PCS, kołnierz dziedziczony z wcześniejszych konstrukcji, tzw. storm collar, jest wysoki, aby zapewnić ochronę szyi i dolnej części twarzy przed podmuchami wiatru. W tylnej części przechodzi w obszerny kaptur, o wielkości umożliwiającej swobodne założenie go na hełm, z elastycznym drutem usztywniającym obwód. Jeśli kaptur jest nieużywany, można go ściągnąć za pomocą dwóch regulatorów lub zrolować i zabezpieczyć pętlą zakładaną przez guzik naszyty na plecach. Warto zauważyć, że kaptur jest uszyty z dwóch warstw materiału, więc wzór maskujący widoczny jest po obu stronach, a nie tylko po jednej – jeśli zostanie zwinięty, nie będzie zakłócał kamuflażu, jak to czasami bywa w innych kurtkach z kapturami, gdzie widoczna jest niezadrukowana, więc najczęściej bardzo jasna, strona tkaniny.

Kieszeni w Smocku MTP jest łącznie dziesięć, z czego sześć jest zewnętrznych a cztery wewnętrzne. Dwie kieszenie transportowe o miechowej budowie zostały skośnie naszyte na klatce piersiowej – zamykane są pojedynczymi dużymi guzikami typu kanadyjskiego (naszytymi na taśmie), dodatkowo krytymi patką (do tej pory w brytyjskich smockach guziki te były odkryte). Górna krawędź kieszeni jest nieco dłuższa i zgina się do wewnątrz, chroniąc tym samym wyposażenie znajdujące się w środku przed przypadkowym wypadnięciem, a jednocześnie uniemożliwia dostanie się piachu czy śniegu do jej wnętrza. Dodatkowo na lewej kieszeni naszyto niewielką płaską kieszonkę przeznaczoną do noszenia płaskiego kompasu. Podobnie skonstruowane są dwie pojemne kieszenie transportowe na biodrach – są nieco większe i naszyte prosto. W dnach wszystkich powyższych kieszeni wykonano otworki odprowadzające wodę. Ostatnie dwie kieszenie to naszyte pod skosem i zamykane na rzepy kieszenie naramienne, które po raz pierwszy pojawiły się w brytyjskim wojskowym smocku (dotychczas były jedynie w komercyjnych). W ich wnętrzu znajduje się wszyta tasiemka pozwalająca na mocowanie sznurkiem drobnych przedmiotów. Na zewnątrz kieszeni umieszczono panele z rzepami do mocowania naszywek identyfikacyjnych, natomiast standardowo do kurtki dołączane są „zaślepki” z materiału w MTP, którymi można zasłonić nieużywane rzepy.

Wspomniane kieszenie wewnętrzne – dwie otwarte, na biodrach, pod kieszeniami transportowymi – mogą służyć do podgrzania zgrabiałych dłoni, dzięki miękkiemu wyściełaniu z dzianiny polarowej. Kolejne dwie kieszenie wewnętrzne znajdują się na wysokości klatki piersiowej (tzw. kieszenie napoleońskie). Dostęp do nich możliwy jest przez pionowe zamki błyskawiczne zlokalizowane przy głównym zamku kurtki. Mieszki kieszeni, wykonane z siatki, są obszerne – bez problemu pomieszczą notatnik w formacie B5, mapy, a nawet broń krótką. Dodatkowo naszyto na nich kawałki materiału mundurowego z przeszyciami, służące jako organizery na długopisy.

###

Mr. S. (ten drugi): Trzeba przyznać, że projektanci Smocka PCS odwalili kawał niezłej roboty. Dziedziczy najlepsze cechy klasycznych wersji, dodając kilka nowych detali, znacznie podwyższających jego ocenę (wentylacja pod pachami, kryte guziki, kieszenie na rękawach). Materiał jest wiatroodporny i w aktualnych warunkach (styczeń 2012), dobrze chroni przed lekkim deszczem i śniegiem. Dodatkowo, jest to pierwszy, całkiem łatwo dostępny, wojskowy smock na rynku europejskim (cena w Polsce to około 350 PLN), dostosowany do użycia z mundurami w kamuflażu Multicam, z porządnym i dobrze pracującym materiałem, zgodnym z normami reemisji podczerwieni – dotychczas można było kupić, albo customowe produkcje kilku firm albo podróbki z chińskiego materiału. Z kilku powodów jednak (kaptur, kieszenie na rzepy) Smock PCS zostanie poddany przeróbkom.

 
  • wielebny

    Na końcu artykułu wspomniane jest, że smock zostanie poddany przeróbkom. Jakie to przeróbki konkretnie? Pokazalibyście zdjęcia?

  • Zanim smock trafił do krawca, pojechał do WOBSM w Łodzi, gdzie mu się zostało… Poprawki przewidują przerobienie kieszeni naramiennych na zapinane pionowymi zamkami błyskawicznymi oraz zmniejszenie i poprawienie kaptura.

  • Krzysztof Brandt

    Widziałem smocka w MTP wyglądajacego jak model soldier 2005 bez małej kieszonki na lewym ramieniu, z guzikami kieszeni na wierzchu jak we wcześniejszych wersjach. Czy to jakiś wcześniejszy model prezentowanego czy poprostu soldier 2005 w MTP?

  • Tak, były smocki w kroju S2005, ale już w MTP – masowo do użycia wszedł PCS.